Καθώς οι ηλικιωμένοι εργαζόμενοι συνταξιοδοτούνται και οι νέοι υποψήφιοι στρέφονται προς άλλους τομείς και θέσεις εργασίας, η Γερμανία αντιμετωπίζει μια τόσο σοβαρή έλλειψη ειδικευμένου εργατικού δυναμικού, ώστε η χώρα προσπαθεί να αντιμετωπίσει το πρόβλημα ζητώντας βοήθεια εκτός των συνόρων της. Περίπου 6.000 χιλιόμετρα μακριά από την ηπειρωτική χώρα, στην Ινδία.
Το κίνημα ξεκίνησε όταν ο Χάντρικ φον Ούνγκερν-Στέρνμπεργκ έλαβε, τον Φεβρουάριο του 2021, ένα ηλεκτρονικό μήνυμα από ένα ινδικό γραφείο ευρέσεως εργασίας, Magic Billion, το οποίο του πρότεινε υποψηφίους από τη χώρα για επαγγελματική κατάρτιση. «Έχουμε πολλούς νέους, γεμάτους κίνητρα ανθρώπους που αναζητούν επαγγελματική κατάρτιση και αναρωτιόμαστε αν σας ενδιαφέρει», ανέφερε το μήνυμα.
Το email έφτασε την κατάλληλη στιγμή. Εκείνη την εποχή, ο Von Ungern-Sternberg εργαζόταν για το Επιμελητήριο Χειροτεχνίας του Φράιμπουργκ στη νοτιοδυτική Γερμανία, έναν επαγγελματικό φορέα που εκπροσωπεί ειδικευμένους εργάτες —από τοιχοποιούς και ξυλουργούς έως κρεοπώλες και αρτοποιούς— καθώς και τις εταιρείες που τους απασχολούν.
«Είχαμε πολλούς απελπισμένους εργοδότες, που δεν μπορούσαν να βρουν κανέναν να δουλέψει για αυτούς», δήλωσε ο Von Ungern-Sternberg στο BBC. «Έτσι αποφασίσαμε να το δοκιμάσουμε.
Επικοινώνησε με τον πρόεδρο της τοπικής ένωσης κρεοπωλών, καθώς ο κλάδος αντιμετώπιζε μείωση του εργατικού δυναμικού σε ολόκληρη τη χώρα, όπως και πολλά άλλα παραδοσιακά γερμανικά επαγγέλματα. Ενώ το 2002 υπήρχαν 19.000 μικρές οικογενειακές επιχειρήσεις, το 2021 είχαν απομείνει λιγότερες από 11.000.
Ο Joachim Lederer αποκάλυψε πόσο δύσκολο ήταν να προσληφθούν νέοι, καθώς το επάγγελμα του κρεοπώλη είναι «σκληρή δουλειά» και τα τελευταία 25 χρόνια περίπου οι νέοι στρέφονταν προς άλλους τομείς.
Η συνεργασία εξελίχθηκε από ένα πιλοτικό πρόγραμμα με 13 μαθητευόμενους που έφτασαν το 2022 σε μια τεράστια πηγή εργατικού δυναμικού. Με την πάροδο των ετών, ο Von Ungern-Sternberg, ο οποίος ίδρυσε τη δική του εταιρεία εύρεσης εργασίας India Works, έχει βοηθήσει 200 νέους Ινδούς να βρουν εργασία σε κρεοπωλεία στη Γερμανία.
Η εισροή εργαζομένων στη χώρα αποτελεί αυτή τη στιγμή περισσότερο ανάγκη παρά επιθυμία, καθώς η Γερμανία αντιμετωπίζει δημογραφική κρίση. Καθώς η γενιά του baby boom πλησιάζει στη συνταξιοδότηση, η έλλειψη νεανικού πληθυσμού γίνεται ολοένα και πιο εμφανής, λόγω του χαμηλού ποσοστού γεννήσεων.
Ωστόσο, η Ινδία, από την άλλη πλευρά, διαθέτει πλεόνασμα εργατικού δυναμικού. «Η Ινδία είναι μια χώρα με 600 εκατομμύρια άτομα ηλικίας κάτω των 25 ετών», δήλωσε η Aditi Banerjee της Magic Billion μέσο ενημέρωσης. «Μόνο 12 εκατομμύρια εισέρχονται στην αγορά εργασίας κάθε χρόνο. Επομένως, υπάρχει τεράστιο πλεόνασμα εργατικού δυναμικού.»
Σύμφωνα με μια μελέτη του 2024 που εκπόνησε το think tank του Ιδρύματος Bertelsmann, η οικονομία πρέπει να προσελκύει 288.000 ξένους εργαζόμενους ετησίως, διαφορετικά το εργατικό δυναμικό της ενδέχεται να μειωθεί κατά 10% έως το 2040.
Το 2026, το πρόγραμμα «India Works» αναμένεται να φέρει 775 νέους Ινδούς στη Γερμανία για μαθητεία. Αυτή τη φορά θα περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, οδοποιούς, μηχανικούς, λιθοξόους και αρτοποιούς.
Η μετανάστευση ειδικευμένων εργαζομένων από την Ινδία στη Γερμανία έχει διευκολυνθεί από τότε που οι δύο χώρες υπέγραψαν τη Συμφωνία Εταιρικής Σχέσης για τη Μετανάστευση και την Κινητικότητα το 2022. Το 2024, η χώρα ανακοίνωσε ότι θα αυξήσει την ετήσια ποσόστωση θεωρήσεων για ειδικευμένους εργαζομένους από την Ινδία από 20.000 σε 90.000.
Σύμφωνα με μελέτη της γερμανόφωνης οικονομικής εφημερίδας Handelsblatt του Ιανουαρίου 2026, οι Ινδοί εργαζόμενοι στη χώρα κέρδιζαν περίπου 29% περισσότερα από τους Γερμανούς συναδέλφους τους το 2024. Οι Ινδοί εργαζόμενοι κατέγραψαν μέσο ακαθάριστο μηνιαίο εισόδημα 5.393 ευρώ (568.900 ρουπίες), σε σύγκριση με τα 4.177 ευρώ (434.000 ρουπίες) των Γερμανών εργαζομένων. Αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους οι εργαζόμενοι προσελκύονται να μετακομίσουν στη χώρα, μαζί με το υψηλό ποσοστό ανεργίας στη χώρα καταγωγής τους.
«Εδώ οι μισθοί είναι υψηλοί», είπε ο Ίσου Γκαρίγια, ένας 20χρονος απόφοιτος λυκείου που εργάζεται ως μαθητευόμενος αρτοποιός. «Έτσι θα μπορέσω να βοηθήσω οικονομικά την οικογένειά μου [στην πατρίδα μου]».
Για τον Ajay Kumar Chandapaka, έναν 25χρονο από το Χαϊντεραμπάντ με πτυχίο μηχανικού, θα ήταν «δύσκολο» να βρει δουλειά στην Ινδία και γι’ αυτό σκέφτηκε ότι η μαθητεία θα ήταν μια «καλύτερη επιλογή» για αυτόν.
Η αμφίδρομη σχέση μεταξύ οικονομικής επιβίωσης και προσωπικών ευκαιριών φαίνεται να αποτελεί το νέο σχέδιο για το ελπιδοφόρο μέλλον της Γερμανίας. Ενώ οι Ινδοί επωφελούνται από τις ευκαιρίες απασχόλησης και τους υψηλούς μισθούς, οι Γερμανοί καταφέρνουν να διατηρήσουν τη λειτουργία των τομέων τους που βρίσκονται σε παρακμή. «Όταν ξεκίνησα πριν από 35 χρόνια, υπήρχαν οκτώ καταστήματα σαν το δικό μου σε ακτίνα 10 χιλιομέτρων», είπε ο Λέντερερ. «Τώρα είμαι ο μόνος που έχει απομείνει. Χωρίς την Ινδία, δεν θα ήμουν ακόμα στη δουλειά σήμερα.»
